МЕДИТЕРАН ПОСЛЕ ПРЕДСЕДНИЧКИХ ИЗБОРА У САД 2024: СЦЕНАРИО ЗА БЛИСКУ БУДУЋНОСТ
Сажетак
Амерички председнички избори су, између осталог, обележени најавом Доналда Трампа о променама у спољној политици. У овом историјском тренутку, који карактерише измена светског поретка, Средоземно море, посебно источни и јужни делови, као и Балкан су области у близини или су непосредно погођени сукобима. Чланак започиње са претпоставком да би промена у Белој кући имплицирала одређени степен дисконтинуитета у спољној политици. Аутори испитују ову претпоставку користећи се италијанском неокласичном геополитичком мишљу као теоријским оквиром. У складу са овим приступом, опозиција између НАТО и Русије се сагледава кроз елите које обележавају разлике у културном обрасцу и историји. Рад је подељен у четири дела. Како би се дошло до резултата Трамповог сценарија (новог председничког мандата Доналда Трампа), значај јужног и источног Средоземља, те Балкана је анализирана у геополитичкој перспективи, имајући у виду актуално глобално преуређење. У последњем делу се закључује да се промена може десити у погледу Украјине, али би, што се тиче Блиског истока, политика Сједињених Држава следила тренутну политику.
Референце
- Alden, Chris, and Amnon Aran. 2017. Foreign Policy Analysis: New approaches, 2nd edition. Routledge. DOI:
https://doi.org/10.4324/9781315442488 - Arab Center for Research and Policy Studies (ACRPS). 2020. “Deal of the Century: What it is and Why Now?” Arab Center for Research and Policy Studies (ACRPS). February 4, 2020.
https://arabcenterdc.org/resource/deal-of-the-century-what-is-it-and-why-now/ access 20/07/2024. - Atlantic Council. 2023. “A Security Strategy for the Black Sea.” December 2023.
https://www.atlanticcouncil.org/wp-content/uploads/2024/01/AC-Black-Sea-Strategy-ack-revised.pdf - Avia. 2020. „Россия начала переброску тяжёлых танков Т-90 в Сирию.” Avia.pro. July 7, 2020.
https://avia.pro/news/rossiya-nachala-perebrosku-tyazhyolyh-tankov-t-90-v-siriyu?page=151 - Bickerton, James. 2024. “Donald Trump Says Israel Should 'Hit' Iran's Nuclear Sites First.” Newsweek. October 5, 2024.
https://www.newsweek.com/donald-trump-says-israel-should-hit-irans-nuclear-first-1964268 - Budimir, Željko M. 2020. „Geoprostorni činilac u klasičnim geopolitičkim učenjima.” Doktorska disertacija. Univerzitet u Beogradu: Fakultet političkih nauka.
- C Span. 2024. “Donald Trump Speaks at Turning Point Action Conference.” C Span. June 15, 2024.
https://www.c-span.org/video/?c5120988/donald-trump-speaks-turning-point-action-conference - Deyermond, Ruth. 2023. “The Trump presidency, Russia and Ukraine: explaining incoherence.” International Affairs 99(4): 1595–1614. DOI:10.1093/ia/iiad120
- Đorđević, Goran V. i Isak Davidov. 2022. Sporazum iz Vašingtona i pravni poredak. Beograd: Centar za izučavanje tradicije Ukronija.
- Fix, Liana, and Michael Kimmage. 2024. “Trump’s Threat to Europe.” Foreign Affairs. March 22, 2024.
https://www.foreignaffairs.com/united-states/trumps-threat-europe - Fowler, Stephen. 2024. “RFK's voters know they're not electing the next president. They're with him anyway.” Kosu.org. May 30, 2024.
https://www.kosu.org/politics/2024-05-30/rfks-voters-know-theyre-not-electing-the-next-president-theyre-with-him-anyway - France info. 2022. “Burkina Faso: une guerre d'influence entre la France et la Russie.” France info. October 3, 2022.
https://www.francetvinfo.fr/economie/emploi/metiers/armee-et-securite/burkina-faso-une-guerre-d-influence-entre-la-france-et-la-russie_5395018.html - Fukutomi, Shuntaro. 2023. “Russia and Iran eye trade route with India to bypass sanctions.” Nikkei Asia. January 11, 2023.
https://asia.nikkei.com/Politics/International-relations/Russia-and-Iran-eye-trade-route-with-India-to-bypass-sanctions - Gabellini, Giacomo. 2012. La parabola: Geopolitica dell’unipolarismo statunitense. Anteo edizioni.
- Guskova, E. 2001. Istoriya Yugoslavskogo krizisa. Moskva: Russkoe pravo, Russkiy nacionalniy fond.
- Yavuz, Hakan M. 2016. “Social and Intellectual Origins of Neo-Ottomanism: Searching for a Post-National Vision.” Die Welt des Islams 56 (3–4): 438–465. DOI:10.1163/15700607-05634p08
- Huntington, Samuel P. 1993. “The Clash of Civilizations?” Foreign Affairs 72 (3): 22–49.
- Janković, Slobodan. 2019. Bliskoistočna kriza: rat bez mira. Beograd: Institut za međunarodnu politiku i privredu, Catena mundi.
- Janković, Slobodan. 2020. “Geopolitička misao apeninskog poluostrva: učitelji i učenici.” Međunarodni problemi 72 (1): 101–125. DOI: 10.2298/MEDJP2001101J
- Janković, Slobodan. 2023. Žarišta svetskog rata. Beograd: Institut za međunarodnu poliiku i privredu, Catena mundi.
- Jones, Dorian. 2019. “Key US Base at Risk as Turkish-US Tensions Escalate.” Voice of America. July 25, 2019.
https://www.voanews.com/a/europe_key-us-base-risk-turkish-us-tensions-escalate/6172624.html - Lake, David A. 2009. Hierarchy in International Relations. Ithaca, New York: Cornell University Press.
- Kopli, Gregori R. 2022. Novi totalni rat 21. veka. Beograd: Čigoja štampa.
Ministry of Defence of the Russian Federation. 2022. Number of foreign mercenaries in Ukraine. June 17, 2022.
https://eng.mil.ru/files/Number%20of%20foreign%20mercenaries%20in%20Ukraine.pdf - Mirović, Dejan. 2020. “Vašingtonski sporazum 2020.” Srpska pravna misao (53): 25–37.
- Mitić, Aleksandar. 2022. “Kina i Bliski istok nakon američkog povlačenja iz Avganistana.” U Kineski razvojni izazovi: promene i projekcije, ur. Katarina Zekić i Nenad Stekić, 95–118. Beograd: Institut za međunarodnu politiku i privredu. DOI: 10.18485/ iipe_dokri.2022.ch4
- Mitić, Aleksandar. 2024. “China’s New Initiatives and the Shaping of Eurasia’s Strategic Environment.” In Eurasian Security after NATO, ed. by Dušan Proroković and Ekaterina Entina, 113–140. Belgrade: Institute of International Politics and Economics.
- Naročnicka, Natalija. 2008. Rusija i Rusi u svetskoj istoriji. Beograd: Srpska književna zadruga.
- North Atlantic Treaty Organization [NATO]. 2024. “Washington Summit Declaration.” July 10, 2024.
https://www.nato.int/cps/en/natohq/official_texts_227678.htm - Orabi, Mohamed al. Online Lecture via Zoom, November 2023, Institute of International Politics and Economics, Belgrade.
- Pavikjevikj, Luka. 2024. “Albania, Bulgaria, Italy and North Macedonia sign military mobility agreement.” Ekathimerini. July 11, 2024.
https://www.ekathimerini.com/politics/foreign-policy/1243751/albania-bulgaria-italy-and-north-macedonia-sign-military-mobility-agreement/ - Pellicciari, Igor. 2022. “Aid in War or Aid to War? Foreign Aid in the 2022 War in Ukraine.” The Review of International Affairs, year 73, LXXIII (1186): 61–78.
- Pellicciari, Igor. 2024. World War Aid: Interventionist Aid and the War in Ukraine. Routledge 2024.
- Pengelli, Martin. 2024. “Trump thought Ukraine ‘must be part of Russia’ during presidency, book says.” Guardian. April 12, 2024.
https://www.theguardian.com/us-news/2024/apr/12/trump-russia-ukraine-book-comments - Potter, Philip B.K. “Methods of Foreign Policy Analysis.” Oxford Research Encyclopedia of International Studies. November 30, 2017. DOI: 10.1093/acrefore/9780190846626.013.34
- Rohac, Dalibor and Mathieu Droin. 2024. “Trump’s Proposed Ukraine ‛Dealʼ Threatens European Security.” AEI. April 19, 2024.
https://www.aei.org/op-eds/trumps-proposed-ukraine-deal-threatens-european-security/ - Serbia Energy. 2024. “Bulgaria: Transported volume via IGB gas pipeline exceeded 15.5 million MWh in 2023.” Serbia Energy. January 9, 2024.
https://serbia-energy.eu/bulgaria-transported-volume-via-igb-gas-pipeline-exceeded-15-5-million-mwh-in-2023/ - Shatzer, George. 2022. “Russia’s Strategy and Its War on Ukraine.” Parameters 52 (2): 135–142. DOI:10.55540/0031-1723.3157.
- Snider, Ted. 2024. “How many foreign fighters are fighting in Ukraine?” March 20, 2024. Responsible Statecraft.
https://responsiblestatecraft.org/foreign-fighters-ukraine/ - Sutton, H. I. 2023. “Russian Ship Loaded With Military Equipment Enters Black Sea.” Naval News. March 5, 2023.
https://www.navalnews.com/naval-news/2023/03/russian-ship-loaded-with-military-equipment-enters-black-sea - Tanasković, Darko. 2011. Neoosmanizam: Doktrina i spoljnopolitička praksa, II izdanje. Beograd: Službeni glasnik.
- Tanjug. 2015. “IPAP ‘improves Serbia-NATO cooperation.’” B92. January 16, 2015.
https://www.b92.net/eng/news/politics.php?yyyy=2015&mm=01&dd=16&nav_id=92890 - Trifković, Srđa. 2011. „Turska kao regionalna sila - neoosmanizam u akciji.” Politeia 1 (2): 83–95. DOI: 10.5937/pol1102083T.
- Turato, Matteo. “Il Partito Comunista Cinese mette scienziati al governo per competere con gli Usa.” Formiche. November 21, 2022.
https://formiche.net/2022/11/nuova-elite-pcc/ - U.S. Department of State. 2020a. “Protocol of amendment to the Mutual Defense Cooperation: Agreement Between the United States of America and Greece.” Last accessed on October 30, 2024.
https://www.state.gov/wp-content/uploads/2020/07/20-213-Greece-Defense-TIMS-62163.pdf - U.S. Department of State. 2020b. The Abraham Accords. Last accessed on July 8, 2024.
https://www.state.gov/the-abraham-accords/ - Walker, Shaun and Andrew MacDowall. 2018. “US-backed Kosovo land-swap border plan under fire from all sides.” Guardian. September 3, 2018.
https://www.theguardian.com/world/2018/sep/03/us-backed-kosovo-land-swap-border-plan-under-fire-from-all-sides - Webb, Whitney. 2024. “The Man Behind Trump’s VP Pick: It’s Worse Than You Think.” Unlimited Hangout. July 18, 2024.
https://unlimitedhangout.com/2024/07/investigative-reports/the-man-behind-trumps-vp-pick-its-worse-than-you-think/ - White House. 2019. “Remarks by President Trump and President Erdoğan of Turkey in Joint Press Conference.” White House. November 13, 2019.
https://trumpwhitehouse.archives.gov/briefings-statements/remarks-president-trump-president-erdogan-turkey-joint-press-conference/ - Гуськова, Е. 2013. Агрессия НАТО против Югославии в 1999 году и процесс мирного урегулирования. Москва: Индрик.
- Комарин, Сергей. 2024. “Главы МО Болгарии, Греции, и Румынии решили создать военный коридор.” Военное дело. 11.07.2024.
https://voennoedelo.com/posts/id61863-nato-sozdaet-novyj-voennyj-koridor-v-evrope
“Результаты выборов президента России. Инфографика.” 18 Мар 2024. https://www.rbc.ru/politics/18/03/2024/65f46f899a79473113ba1384