Tema broja

ČLANCI I STUDIJE

JEDAN MOGUĆI PRISTUP U IZUČAVANJU GLOBALNOG MEĐUNARODNOG BIĆA SJEDINJENIH AMERIČKIH DRŽAVA

Sažetak

Ratovi koje su Sjedinjene Američke Države vodile u poslednjoj deceniji 20. veka i koje vode u prvoj deceniji 21. veka daju za pravo tvrdnji da je globalna međunarodna, tj. spoljna, politika SAD kontinuum ratova, vojnih invazija, agresija, intervencija, okupacija, izazivanih i podsticanih građanskih ratova, državnih udara i tajnih, subverzivnih i terorističkih operacija širom sveta i, novijeg datuma, na području nekadašnje Jugoslavije i u „Evroazijskom Balkanu“. Ovo saznanje decenijama je „skrivano“ maglinom „hladnog rata“, sukoba Istok-Zapad, postojanja crvene „imperije zla“ kao i apokaliptičkom senkom nuklearnog sudnjeg dana i nuklearnog ledenog doba. Celokupna američka spoljna po­litika od završetka Drugog svetskog rata i izrastanja SAD u globalnu supersilu, može se posmatrati i kao svojevrsni produžetak tog rata, kao stalna militaristička akumulacija i nadgradnja da bi se ostalo na vrhu i da se taj vrh ne bi ni sa kim delio. Proizvodnja kriza i ratova način su opstanka i funkcionisanja globalnog međunarodnog bića SAD kao supersile i njihovog liderskog statusa i uloge. Ono što se naziva spoljnom politikom SAD u 20. veku i na početku 21. veka moglo bi se odrediti i kao ratna, visoko militantna politika. Američka spoljna politika preobratila se u svoju suprotnost, ili, bolje rečeno, u svoju pravu prirodu ona je nastavak rata drugim (dopunskim, inoviranim) sredstvima. Za Sjedinjene Države rat je politika. On je bio i biće pre svake politike. Nametanje i ostvarivanje svojih državnih interesa u međunarodnim odnosima vojnim, ratnim nasiljem, tj. državnim, vojnim terorizmom, uključujući i nuklearni, prema drugim državama i narodima, smenjuje politiku i diplomatiju kao prevaziđene veštine, delatnosti i tehnologije i uspostavlja se kao sama politika. Za američke postmoderne, postliberalne, vojno visokotehnološke i, možda, postorvelijanske, ideologe i stratege svetskih poslova, politika i diplomatija su samo kraće ili duže pauze u kontinu­umu državnog nasilja, diktata i geopolitičke i materijalne pohlepe.

Ključne reči:

Reference

    1. William Blum, „Hiroshima: Needless Slaughter, Useful Terror“, Covert Action Qu­arterly,17, No. 53, Summer 1995.
    2. Zbigniew Brzezinski, „A Geostrategy for Eurasia“, Foreign Affairs, 75th Anniver­sary, 1922-1997, vol. 76, No. 5, September/October 1997.
    3. Zbigniew Brzezinski, The Grand Chess-Board. Primacy and its Geostrategic Im­peratives, Basic Books, First Edition, New York, 1997.
    4. James Kurth, „Americas grand Strategy. A Pattern of History“, National Interst, 43, Spring 1996.
    5. Ноам Чомски, Година 501 – конкиста се наставља, Светови, Нови Сад, прво издање, (оригинал, 1993).
    6. Dr Rudolf Filipović, Englesko-hrvatski ili srpski rječnik, Zora, Zagreb, 1974.
    7. Zoltan Grossman, Over a Century of U.S. Military Interventions, интернет издање.
    8. Samuel Hantington, „The Lonely Superpower”, Foreign Affairs, 78, No. 2, March/April 1999.
    9. Dr Dušan Nikoliš, „SAD – primarni proizvođač nestabilnosti Balkana i Jugoslavije u unipolarnom evropskom poredku“, Postbipolarni svet i jugoslavija (Zbornik radova), priredio Dr Vladimir Grečić, Institut za međunarodnu politiku i pri­vredu, Beograd, 2000.
    10. Душан Николиш, „Нова војна моћ Америке за век инструмент господарења светом без рата“ у: САД или никад. Од глобализма ка тоталитари­зму, издање аутора, Београд, 1998.
    11. Dr. Živojin Rakočević, Geopolitičko finansijski lavirinti. Prilog kritici an­glosaksonske geopolitike, „Samizdat“ i copyright: Živojin Rakočević, Beo­grad, 2001.
    12. Sun Tzu, The Art of War, (Translated by Samuel Grifith, Forward by Liddel Hart), Oxford University Press (UNESCO collection of representative works, Chine­se series), London 1963, paperback edition 1971.
    13. Emil Vlajki, The New Totalitarian Society. Philosophy and Geopolitics of Death, интернет адреса: http://www.beograd.com/nato/textsenglish/philosophy and geopolitics of death.html, 7 June, 1999.
    14. Garry Wills, „Bully of the Free World“, Foreign Affairs, 78, No.2, March/ April 1999.
    15. Howard Zinn, A Peoples History of the United States, Harper and Row, New York, 1980.
    16. Howard Zinn, Declarations of Independence. Cross-Examing American Ideology, Harper Perennial, New York, 1991.
PERIODIKA Srpska politička misao 1/2010 УДК: 327(73) 217-236
ç